BoerseGlühwein

 

Annieka, wat van nering ‘n Duitse onderwyseres is,  vertel vanaand aan tafel, toe ek en sy daarvan drink, vir Klaradyn dat glühwein, direk uit Duits vertaal, gloei-wyn beteken.

Van Duits ken ek min, en ek het regtig nie rede om Annieka se woordeskat van die taal te bevraagteken nie. Maat toe ek, gloeiend van ‘n ongeskik-gesonde, groot tweede glas,  luister hoe sy Klaradyn vertel van ál die alkohol wat uitkook, en hoe die Duitsers in die sneeu se wange daarvan gloei, toe begin ek wonder of ek nie ook haar etimologie in twyfel en met ‘n knippie sout moet neem nie.

Ek noem hierdie glühwein ‘n Boere glühwein omdat die Boerevrou van wie ek die resep oorspronklik gekry het, dit vir my gegee het met die mooi woorde:  “My pappie het dit altyd vir ons gemaak en voorgesit in hierdie einste koperkonfoor waaruit ek dit vanaand bedien.”

En dit was vir my vreemd. Hierdie dood-Afrikaanse vrou, ‘n jaar of wat ouer as ek, het tog sekerlik uit ‘n dood-Afrikaner gesin gekom? Vanwaar die gesingebruik in daardie jare om glühwein op Afrikaanse bodem te bedien. (Maar dan was haar pa seker net so uitsonderlik soos sy dogter, hoe sal ek nou weet?)

Annieka voel oor winter en glühwein soos sy oor winter en melkkos (en ek oor winter en sop) voel. En sodra die witstinkhout se eerste blare begin val (nog kortbroeke en kaalvoet of te not) dan begin sy daarna hunker.

Hoeka oor die stomme vrou vanjaar weer, soos verlede jaar hierdie tyd, met erge longvliesontsteking eintlik veronderstel is om by die huis, en nie die werk nie, te sit, toe dag ek vandag is die dag om vir haar ons komende winterseisoen met glühwein in te lei.

En soos met bykans alle winterkos is hierdie glühwein werklik ook “gesinskos”, ongekompliseerd en eenvoudig genoeg om elke dag te geniet en nie noodwendig net vir high days en holidays eenkant gehou te word nie. En oor die alkoholinhoud daarvan letterlik afge-water word, het ons met vrymoedigheid kelkies daarvan al onder gekontroleerde omstandighede op Duitse restaurantaande aan Annieka se Duitse skoolleerlinge bedien.

By die huis kry elke stoofplaat aan en ver-vier- of -vyfdubbel die resep in elke denkbare konfytpot of kastrol. Dan bottel ek dit vir vorentoe en elke dag se gebruik.

Nie almal hou van glühwein nie, beslis meer vrouens as mans, maar op ‘n koue wintersaand, liefs langs ‘n lieflike kaggelvuur, is daar vir my min dinge so lekker en gesellig as ‘n warm glasie hiervan in die hand:

• 500 ml water
• 500 ml suiker (ek maak dit minder, maar Annieka kom dit agter en dan verminder ek dit nie meer nie)
• 1 suurlemoen se sap
• 3 stokkies kaneel
• 5 kruienaeltjies
• 1 bottel rooiwyn (En of dit nou Tassies is of een van Napoleon se Suid-Afrikaanse gunstelinge, dit hang van jou smaak en jou sak af. Onthou net, dis jou drank, jy het daarvoor gewerk en betaal en jy kan daarmee maak wat jy wil. Selfs glühwein, ás jý wil.)

Dan meng jy die water, die suiker, die kaneel en die naeltjies en jy bring dit tot kook.

Vervolgens gooi jy die rooiwyn en suurlemoen se sap by.

Laat trek dit oornag.

Gooi deur ‘n sif en bottel.

Dan kan jy maar gaan speel met ander resepte en improviseer. Jy kan sitrusskille deurjaag, voel jy wel daarna — onthou net, sodra ‘n suurlemoen se sap klaar suur gemaak het, is sy skil geneig om baie gou bitter te maak.

Daar is selfs resepte wat vra vir neutmuskaat en ek weet nie wat nog alles nie.

Maar nou beweeg ons weg herbergerlike (as daar so ‘n woord mag wees) kuierwyn. Dit het ook ‘n plek. Maar ‘n ander plek as hier. Hierdie is vir pretensielose gesellige verkeer. Geniet dit.

Dis tien teen hoeka ook oor vriendin Lydia se pappie se glühwein dat ek nooit kan verstaan as mense kla wanneer dit winter se kant toe staan nie.

Die foto's is van wikimedia.org

Vadersdag 2010

Na ek Pappa-Mamma-en-Klaars gepos het, stuur ek toe 'n rekenaarsoegtog na die woord "vadersdag" van stapel. En kom ek toe op die volgende af:

‘n Overdaad aan stof tot dankbaarheid

Daar’s beslis baie Anniekas en Klaradyne wat heelwat beter vaders (en eggenote) het as Hans, maar jy sal ver moet soek om ‘n Hans te kry met ‘n Klaradyn en Annieka wat daaraan kan dink om kers vas te hou by myne!

Darem nie alle geldmaakskemas van die Illuminati wat van oorkant die water hier by ons kom nesmaak is so vreeslik sleg nie, en anders as moedersdag wat 365 dae in die jaar is, kom vadersdag darem net een keer elke 365 dae verby. En ís myne vanjaar nou lekker!

‘n Dag waarop ek nie net pa staan vir Klaradyn en man staan vir Annieka nie, maar selfs verantwoordelik moet staan vir ‘n ma wat daagliks meer en meer weer soos ‘n kind word.

En al drie van hulle het my vandag ingesleep en meegehelp om my ‘n lieflike vadersdag te bied.

My beker het voor sonop al oorgeloop toe Klaradyn haarself in my arm en haar kop op my skouer kom wikkel het.

Dit het nie veel moeite van my geverg om nie oudergewoonte vroeg op te staan nie, maar dis net met liefde en moeite dat ek haar en Mamma nie douvoordag wawydwakker geskarrel en rond gerol het nie.

Na wat vir my soos ure gevoel het, was beide darem wakker, maar Klaradyn het in my arm bly lê soos een wat suiwer in my belang daar lê. Toe sy stomme Annieka se ver kry om die pakkie te gaan haal, is dit met ‘n fluister, wat agter in ‘n teater van die verhoog af hoorbaar sou wees, in haar ma se ore waardeur sy te kenne gee dat sy in Pappa se arms bly sodat hy nie kan opstaan en rekenaar toe gaan nie.

Ek is bly Annieka het Klaradyn self ‘n pakkie laat kies, want nou verstaan die pakkies waarmee ek hierdie jaar vir haar met moedersdag en verjaarsdag by die huis aangekom het, beter. Die merrieperd van ons het ‘n willetjie van haar eie en as sy eers op iets besluit het, is daar, tot op hede, nog niks gewees wat haar daarvan kon laat afsien nie.

Vir haar pa, vanjaar, het sy besluit op ‘n DVD oor slange, en nóg Annieka, nóg die moedige verkoopsman, nóg die ander DVD’s in die selfde reeks oor olifante, leeus en arende, kon haar besluit van koers bring.

En is dít nou vir my, op grond van ‘n simpel sentimentele rede, spesiaal. Ek hét miskien al hier vertel van die eerste geskenk wat my pa my ooit vir my ma laat koop het – ‘n onooglike borsspeld van twee ineengevelgde adders met groen steentjies vir oë. (Toe ek verlede week deur my ma se juwele gaan om te kyk wat die personeel daar nog nié gesteel het nie, toe is dit waaragtig, met twee of drie ander waardelose items na, nog nét dié goud oorgeblaasde twee adders met die groen oë in die juwelekissie. En sedert circa 1970 weet ek vir ‘n feit, het my ma dit nog nooit gedra nie.)

So wat dit met pa en dogter rondom slange is, kom dit by die eerste aankoop van presentjies, weet ek nie, maar vir my is dit spesiaal.

En toe ek haar vir ontbyt (waarvoor Annieka gesorg het) roep met die woorde dat sy moet gou maak want ons twee moet gaan video kyk, moes julle die opwinding in haar oë sien toe sy besef dis háár fliek wat ons twee gaan kyk. (Annieka was net so bly – sy het met ‘n boek in die bad geklim en bietjie eietyd gehad.)

Vir Annieka het ek gisteraand al opnuut waardering gekry, toe sy, wat vir my soos ‘n uur gevoel het, bygestaan het, en gehelp het, dat Klaradyn vir my ‘n kaartjie maak.

Ai, en toe die kaartjie (voorwaar ‘n meesterstuk) se voorkant eers klaar is, moes die bewoording aan die beurt kom. Dis verbasend hoe vinnig ‘n kind ontwikkel as die kind gereed is. Met moedersdag nog, het Klaradyn dikteer en ek geskryf, waarna sy natuurlik alles self mooi in haar eie handskrif op die kaartjie kopieer het. Gisteraand het Klaradyn dikteer, Annieka die letters geklank, en Klaradyn self geskryf. Ag donder, en toe maak Klaradyn ‘n agterstevoor –r, wat nie ‘n probleem sou wees, as sy dit nie self agtergekom het nie. Dit kos hulle ‘n papiertjie uitknip en oor die “fout” plak met die –r in die regte rigting.

En vandag, vir die eerste keer in meer as drie weke en vier besoeke aan die dokter, is Annieka nie meer so siek soos ‘n hond nie, maar nader aan haar ou self as wat sy in weke was. (En was dit nie vadersdag nie, weet ek verder, sou ons, met die nuwe lewe in haar litte, kaste reggepak of boekrakke geskuif het.)

Annieka is nie gebore daatoe in staat om af te skaal op enige presentjie nie en selfs met longvliesotsteking wat al begin herinner aan chroniese longvliesontsteking, is sy twee dae hier weg op soek na iets  wat vir my, in ‘n tydjie saam met my dogter, vreugde sal bring. Maar Mamma sal ook kan score, want dis met ‘n hele bakstel vir kolwyntjies en meegaande resepteboek, maklik genoeg vir ‘n man om baas te raak, dat sy nog ‘n kersie op my vadersdagkoek plaas.

Vir Judy sou ek op ‘n dag soos vandag uit beginsel nie gaan haal het nie, maar toe doen Annieka dit self gisteraand aan die hand.

Met gemengde gevoelens dat ek hier weg is, maar enige een wat die vrou se blydskap beleef toe ek haar gaan optel het, se weerstand sou verkrummel en sy hart vermurwe.

Toe doen sy, wat minder as ‘n voëltjie eet, my die guns en eet al haar kos op, selfs nadat ek twee maal laat val het dat sy nie alles hoef op te eet wat ek vir haar geskep en kleiner gesny het nie. Maar dan was sy nog altyd lief vir ‘n dybeentjie, en ek het haar sommer twee gegee en self gesluk aan droë witvleis.

Haar kersie was egter die trane waarmee sy my agtermiddag vir die eerste keer in maande en uit die bloute by die deur afgesien het. Toe ek haar vra vir wat sy nou tranerig is, is al wat sy uitkry, “sommer oor jou.”

En dit klink nou vreemd, maar selfs dit was vandag vir my spesiaal. Menslike emosie getuig immers van begrip en onthou wat verder strek as die laaste vyftig sekondes, die omvang so min of meer van haar geheue die afgelope ruk.

So meer as net ‘n vadersdag was dit vir my, menswees-dag, man- en seunweesdag daarby.

Ek het voorwaar ‘n overdaad aan stof tot dankbaarheid.